Söğüt logosu

Söğüt / Gezilecek yerler / 1919

Kaymakam Çeşmesi

Son dönem Osmanlı · 1919 · İlçe merkezi

Kaymakam Çeşmesi'nin bütün görünümü: dört cepheli mermer gövde, dilimli vazo biçiminde yalaklar, mavi-turkuaz çini nişler ve üstte oyma alınlık
Çeşmenin bütünü. Dört cepheli, mermer ve Kütahya çinisi.

İlçe merkezinde, çınarların gölgesinde duran mermer bir meydan çeşmesi. Söğüt'ün gezilecek yerleri arasında en geç tarihlisi: kuruluş dönemine değil, Osmanlı'nın son yıllarına aittir.

Kim, ne zaman yaptırdı?

Çeşmeyi 1919'da Kaymakam Sait Bey yaptırmıştır. Tarih önemlidir: imparatorluğun son yılı sayılabilecek bir dönemde, savaştan çıkmış bir kasabada bir kaymakamın çeşme yaptırması, gündelik hayatın sürdüğünü gösterir.

Neo-Klasik üsluptatır ve Osmanlı mimarlık sanatının son döneminin önemli bir örneği sayılır. Bu üslup, klasik Osmanlı biçimlerinin 19. yüzyıl sonu ve 20. yüzyıl başında yeniden yorumlanmasıdır — yani çeşme eski görünür ama eski değildir.

Nasıl bir yapı?

Çeşme dört cephelidir; ortada durur ve her yönden yaklaşılabilir. Üç kenarının ortasında dilimli vazo biçiminde yalaklar, yalakların iki yanında kabartma yaldız motifler bulunur.

Yüzeyler ve sivri kemerler niş biçimindedir; nişin içi ve üstü renkli çinilerle kaplıdır. Malzeme Kütahya çinisi ve mermerdir — mavi-turkuaz çini ile beyaz mermerin karşıtlığı yapının en belirgin özelliğidir.

Çinilerde yer yer dökülmeler görünür. Fotoğraflarda bu durum açıkça seçilir; yapı ayakta ama yüzey onarım bekliyor.

Neden görmeye değer?

Söğüt'ün diğer durakları kuruluş dönemini anlatır. Bu çeşme başka bir katmandır: aynı kasabanın altı yüz yıl sonrasını, imparatorluğun kapanışını temsil eder. Türbeden çeşmeye yürümek, arada geçen bütün bir tarihi geçmek demektir.

Merkezde, çay bahçelerinin ve çınarların arasındadır; ayrı bir yol gerektirmez, yürürken karşınıza çıkar.

  • Son dönem Osmanlı
  • Çeşme
  • Kütahya çinisi
  • Merkez

Galeri

Kaymakam Çeşmesi'nin bütün görünümü: dört cepheli mermer gövde, dilimli vazo biçiminde yalaklar, mavi-turkuaz çini nişler ve üstte oyma alınlık
Çeşmenin bütünü. Dört cepheli, mermer ve Kütahya çinisi.
Çeşme cephesinin yakın çekimi: sivri kemerli niş, hatlı mermer kitabe, mavi ve turkuaz Kütahya çinileri ve pirinç musluk; çinilerde yer yer dökülme
Cephe detayı. Kitabe, çini niş ve musluk.
Çeşme, meydandaki yaşlı çınarların gölgesinde; arkada çay bahçesi ve dükkânlar
Meydandaki yeri. Çınarların gölgesinde.
Çeşmenin kış görünümü: yapraksız ağaçlar arasında mermer gövde, pirinç levha ve dökülmüş çinili yüzey
Kış hali. Çinilerdeki dökülme belirgin.